ထိုင္းႏိုင္ငံေတာင္ပိုင္း၊ ဖန္ငခရိုင္၊ တကြန္ပါၿမိဳ့နယ္ ဘန္မြားေက်းရြာ ဘန္မြားဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္းတြင္ ျပဳလုပ္ေသာ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္း(၁၆၂)ျပည့္ အထိမ္းအမွတ္ပြဲ၌ အိမ္နီးခ်င္းခ်စ္ႀကည္ေရး ရိုးရာယဥ္ ေက်းမႈထုတ္ေဖာ္ပြဲႏွင့္လွယဥ္ေက်းမယ္ျပိဳင္ပြဲကို ယခုလ(၅/၆)ရက္ေန႔မ်ားက က်င္းပသြားခဲ့သည္။ အဆိုပါ ပြဲတြင္ ဖန္ငအေျခစိုက္ ပညာေရးနွင့္ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးေဖာင္ေဒးရွင္းမွ ဖြင့္လွစ္ထားေသာ ေရႊ႕ေျပာင္းျမန္မာ ေက်ာင္းမ်ားမွ ေက်ာင္းသား/သူ ကေလးမ်ားက ျမန္မာတိုင္းရင္းသား ရိုးရာ၀တ္စံုမ်ား ၀တ္ဆင္၍ လည္း ေကာင္း၊ တိုင္းရင္းသားရိုးရာယဥ္ေက်းမႈကို ေဖာ္က်ဴးေသာ အကပေဒသာမ်ားျဖင့္ ကျပေဖ်ာ္ေျဖျခင္း၊ သီခ်င္းမ်ားသီဆိုျခင္း၊ ျမန္မာတိုင္းရင္သားမ်ား ေနထိုင္ေသာ ျပည္နယ္ႏွင့္တိုင္းမ်ား၊ ၀တ္စားဆင္ယင္မႈ၊ လုပ္ကိုင္စားေသာက္ပံုႏွင့္တကြ ျမန္မာ့အလွျမန္မာ့ရႈ႕ခင္းမ်ားကို စလိုက္ရႈိးျဖင့္ ရွင္းလင္းျပသျခင္းျဖင့္ လည္း ေကာင္း ျမန္မာ့ရိုးရာယဥ္ေက်းမႈကို ထုတ္ေဖာ္ျပသသြားသည့္အျပင္ ျမန္မာတိုင္းရင္းသူကေလးမ်ား၏ လွယဥ္ေက်းမယ္ ၿပိဳင္ပြဲကိုပါ က်င္းပသြားခဲ့သည္။ အဆိုပါျပိဳင္ပြဲတြင္ ဖန္ငႏွင့္ရေနာင္းခရိုင္မွ လွပ်ဳိျဖဴ (၁၅)ဦး ၀င္ေရာက္ယွဥ္ ျပိဳင္ခဲ့ေႀကာင္းသိရသည္။

ပြဲျဖစ္ေျမာက္ေရးစီစဥ္သူမ်ားတြင္ ပါ၀င္ေသာ ပညာေရးႏွင့္ဖြြံ႔ျဖိဳးတိုးတက္ေရးေဖာင္ေဒးရွင္းမွ အလုပ္သမား ေရးရာတာ၀န္ခံ ကိုမိုးေ၀က “ ဒီပြဲက်င္းပဖို႔အတြက္ ထိုင္းေတြက က်ေနာ္တို႔ NGOs ေတြကိုဖိတ္တယ္။ ရြာ လူႀကီးနဲ႔ ဘုန္းႀကီးေက်ာင္း(၁၆၂)ႏွစ္ျပည့္က်င္းပေရးဦးစီးေကာ္မတီက က်ေနာ္တို႔ေတြကို ဖိတ္ေခၚျပီး သူတို႔ နဲ႔ေပါင္းျပီး ထိုင္-ျမန္မာခ်စ္ၾကည္ေရး ရိုးရာယဥ္ေက်းမႈေဖာ္ထုတ္ဖို႔ေျပာတယ္။ ဒါနဲ႔ပဲ ဒီပြဲကိုက်င္းပျဖစ္တာ ပါဟု” ေျပာသည္။ ဆက္လက္ျပီး ကိုမိုးေ၀က “ ဒီလိုဖိတ္ေခၚမႈဟာ က်ေနာ္တို႔ျမန္မာေတြအတြက္ အခြင့္ အေရးျဖစ္သလို ေရႊ႕ေျပာင္းျမန္မာအလုပ္သမားေတြအေပၚထားတဲ့ ထိုင္းလူမ်ဴိးေတြရဲ႕ ေစတနာသေဘာ ထားကို သိရေတာ့ အရမ္း၀မ္းသာမိတယ္။ ပြဲကို ႏွစ္ရက္စလံုး ေအးေအးခ်မ္းခ်မ္းနဲ႔က်င္းပသြားႏိုင္တယ္။ က် ေနာ္တို႔ရဲ႕ ဒီရိုးရာ ယဥ္ေက်းမႈေဖာ္ထုတ္ပြဲကို ျမန္မာအလုပ္သမားေရာ ထိုင္းေတြပါ အားေပးလက္ခံၾကတယ္။ ျပီးေတာ့ ပြဲျဖစ္ေျမာက္ေရးဦးစီးေကာ္မတီကလည္း ပြဲေတြ၊ အခမ္းအနားေတြ က်င္းပတိုင္း သူတို႔ထိုင္းလူမ်ဳိး ေတြနဲ႔ပူးေပါင္းပါ၀င္ဖို႔ကို ဖိတ္ေခၚတယ္” ဟုေျပာျပသြားသည္။

ပြဲေစ်းတြင္လည္း ျမန္မာတိုင္ရင္းသား အ၀တ္အထည္မ်ား၊ စားေသာက္ကုန္မ်ားကိုပါ ခင္းက်င္းျပသေရာင္းခ် သြားေၾကာင္းသိရသည္။ ဖန္ငအေျခစိုက္ ေရႊ႕ေျပာင္း ျမန္မာကေလးမ်ား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးဌာန( Child-Trac ) မွ မအိအိေခ်ာက “ထိုင္းႏိုင္ငံကိုေရာက္ေနၾကတဲ့ က်မတို႔ျမန္မာေရႊ႕ေျပာင္းအလုပ္သမား အမ်ားစုကိုယ္တိုင္က ျမန္မာတိုင္ရင္းသားရိုးရာယဥ္ေက်းမႈေတြကို သိပ္မသိၾကဘူးေလ။ သူတို႔ကိုယ္တိုင္ သိရွိၿပီး တန္ဖိုးထားတတ္လာေအာင္၊ ထိုင္းလူမ်ဳိးေတြ လည္း က်မတို႔ရဲ႕ရိုးရာယဥ္ေက်းမႈေတြကို နားလည္ခံ စားတတ္ေအာင္နဲ႔ ထိုင္း-ျမန္မာယဥ္ေက်းမႈဖလွယ္ႏိုင္ေအာင္ဆိုတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ ဒီပြဲကိုက်င္းပရျခင္း ျဖစ္တယ္” ဟုေျပာသြားသည္။

လွယဥ္ေက်းမယ္ျပိဳင္ပြဲတြင္ ဒုတိယဆုရရွိေသာ နမၼခင္းေက်းရြာမွ မႏွင္းႏွင္းေမာ္က”သမီး ဒီျပိဳင္ပြဲမ၀င္ခင္ ရင္ေတြ အရမ္းခုန္တယ္၊ ျပိဳင္ပြဲမွာဆုရေတာ့ အရမ္း၀မ္းသာတယ္။ၿပိဳင္ပြဲ၀င္ေအာင္ တိုက္တြန္းအားေပးၾက တဲ့ ညီအစ္ကိုေမာင္ႏွစ္မေတြ၊အဖဲြ႔အစည္းေတြကို ေက်းဇူးတင္ပါတယ္” ဟုေျပာၾကားသြားသည္။ ပြဲႏွစ္ညတြင္ ပန္းကုံး ေရာင္းခ်၍ရေသာ ဘတ္ေငြ ေလးေသာင္းခြဲေက်ာ္အား ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္း ျပန္လည္ျပဳျပင္ေရး ရန္ပံုေငြအျဖစ္လွဴဒါန္းခဲ့ ေၾကာင္းသိရသည္။ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္း(၁၆၂)ျပည့္ အထိမ္းအမွတ္ပြဲကို ယခုလ (၁)ရက္ေန႔မွ(၉)ရက္ေန႔ထိ က်င္းပမွာျဖစ္ျပီး (၅/၆)ရက္ေန႔မ်ားတြင္ ေရႊ႕ေျပာင္းျမန္မာအလုပ္သမား မ်ားအတြက္ ခ်စ္ၾကည္ေရး ရိုးရာယဥ္ေက်းမႈေဖာ္ထုတ္ပြဲကို က်င္းပခြင့္ရျခင္းျဖစ္ေၾကာင္းသိရသည္။ အဆိုပါ ပြဲျဖစ္ေျမာက္ေရး အတြက္ ပညာေရးႏွင့္ဖြံံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးေဖာင္ေဒးရွင္း(FED)၊ Child-Trac, IOM, SNF, World Vission, Camillian စသည့္ NGOs မ်ားက ပူးေပါင္းေဆာင္ ရြက္သြားေၾကာင္း သတင္းရရွိသည္။